Mapa
Mennica łobżenicka

Łobżenica, znana jest w kartach historii z posiadania mennicy. Jest to wątek wielokrotnie poruszany i budzący pewne kontrowersje. Wynika to bezpośrednio z faktu niezachowania odpowiednich dokumentów potwierdzających zarówno usytuowanie samej mennicy w małym miasteczku szlacheckim, ale również z uwagi na fakt, że monety bite w tej mennicy uważano początkowo za nieprawne.

          Wskazuje się, że mennica łobżenicka jest jednym z najciekawszych zjawisk w polskim mennictwie. Swoją sławę zyskała pewnie głównie przez fakt, że wątek jej istnienia nie był do końca znany i w związku z tym budził wiele kontrowersji i dyskusji. Niejednokrotnie historycy i znawcy mennictwa polskiego prowadzili polemiki na ten temat wskazując i uwypuklając argumenty podważające legalność jej działania. A że nie zachowały się odpowiednie dokumenty, które w sposób pewny i jednoznaczny wyjaśniały by kwestię działalności i legalności bitych monet, polemika była dwubiegunowa. Ów sława mennicy łobżenickiej uważana jest więc za swoiste następstwo faktu, że łobżenickie monety początkowo uważano za niepoprawne, nielegalne. Dzięki tak bogatej historii działalności łobżenickie denary i trenary - monety bite w małym miasteczku szlacheckim- stały się cennymi okazami dla kolekcjonerów.

          W pracy pn. "Mennica łobżenicka" wydanej przez Polskie Towarzystwo Archeologiczne i Numizmatyczne Teofila Opozda wskazuje, że dokumenty historyczne dowodzą, że  mennica łobżenicka była narzędziem polityki monetarnej. Jej praca była więc legalna i jawna. Nie posiadała jednak statusu mennicy koronnej czy miejskiej - stad pojawiały się przesłanki sugerujące, że monety bite w Łobżenicy były nielegalne. Cechą wyróżniającą mennicę na tle kraju był jej prywatny charakter. To a również fakt, iż państwo wydało zgodę na umieszczanie w stemplu herbu właścicieli powoduje, że działalność mennicy jest unikatowa. Ani bowiem przed XVII wiekiem, ani również po okresie zakończenia działalności mennicy, nie wyrażono zgody na umieszczenie w monetach powszechnego obiegu prywatnych herbów. Odmiennie również, jak i w innych przypadkach działalności, mennica działała w miasteczku szlacheckim, a nie królewskich - jak powszechnie było przyjęte. Często powoływano się na nietypową szatę graficzną pieniędzy, którą utożsamiano z nielegalnością a co za tym idzie denominalnością pieniędzy. Jak jednak udowodniono wskazując na ówcześnie panujące stosunki społeczne, ekonomiczne i monetarne, fakt bicia monet w prywatnej mennicy szlacheckiej był krokiem mającym zaspokoić potrzeby najniższej, a tym samym najszerszej warstwy społecznej. Pamiątką po istnieniu mennicy są oprócz monet, nazwy ulic w południowej części miasta: Złota, Srebrna, Mennicza. Analiza składu skarbów z terenu Polski przeprowadzona przez Teofilię Opozda , udowodniła, że łobżenickie drobniaki były rozprowadzane w całej Rzeczpospolitej, a mennica ta stanowiła główne źródło najdrobniejszej monety dla całego kraju.


Denar z roku 1622

 

Ternar z roku 1625